2026 Ticari Alacakların Tahsili ve İhtiyati Haciz Kararı Nasıl Alınır?

Ticari Hayatta Hız Neden Her Şeydir?

Şirketlerin en büyük problemi, sattıkları malın veya verdikleri hizmetin karşılığını zamanında alamayıp nakit akışlarının bozulmasıdır. "Biraz daha bekleyeyim, belki öder" mantığı, borçlunun bu sürede şirketinin içini boşaltmasına ve mallarını devretmesine fırsat verir.

Türk İcra ve İflas Kanunu alacaklıyı koruyan güçlü mekanizmalara sahiptir. Vadesi gelmiş bir fatura, karşılıksız çek veya ödenmemiş senet için derhal icra takibi başlatılmalıdır. Çek ve senet gibi evraklarda borçlunun itiraz hakkı çok dardır ve süreç doğrudan haciz aşamasına geçer.

İhtiyati Haciz Nedir? Neden Hayati Önem Taşır?

Normal bir icra takibinde devlet borçluya "ödeme emri" gönderir ve (takip türüne göre 5 veya 7 gün) süre tanır. Kötü niyetli borçlu, bu tebligatı aldığı an araçlarını satabilir veya parasını başka hesaba aktarabilir.

Bunu engellemenin yolu ihtiyati haciztir. Elinizde vadesi gelmiş yazılı bir belge (çek, senet) varsa, Asliye Ticaret Mahkemesine başvurularak borçluya haber verilmeden "gizli" bir haciz kararı çıkarılır. Bu karar icra dairesine sunulduğu an borçlunun banka hesapları bloke edilir, araç ve demirbaşlarına haciz şerhi işlenir. Borçlu durumu ancak hesapları kilitlendiğinde öğrenir ve genellikle ödemek zorunda kalır.

Faturaya Dayalı Alacaklar ve İtirazın İptali Davası

Elinizde çek/senet yoksa, yalnızca kesilmiş bir faturanız veya cari hesap ekstreniz varsa "ilamsız icra takibi" başlatılır. Ancak borçlu icra dairesine gidip "böyle bir borcum yok" diyerek takibi durdurabilir.

İtirazın kötü niyetli olduğu durumlarda Asliye Ticaret Mahkemesinde itirazın iptali davası açılır; ticari defterler (e-defter, BA-BS formları) ve fatura teslim tutanakları bilirkişice incelenir. Dava kazanıldığında borçlu yalnızca ana parayı değil; mahkeme masraflarını, avukatlık ücretini, ticari faizi ve haksız itirazı nedeniyle ana paranın %20'si oranında icra inkâr tazminatını da öder.

Ticari alacaklarda zaman kaybı tahsilat ihtimalini doğrudan düşürür; ihtiyati haciz ve alacak yönetimi süreçlerinin doğru kurgulanması bakımından bir avukata danışmanız yerinde olur.